سازه ها و تاسيسات دريايي بدليلي قرارگيري در شرايط خوب و فرساينده دريا به مراتب بيشتر از سازه هاي بنا شده در خشكي در معرض آسيب پذير هستند. وجود عوامل مخربي از جمله امواج - طوفان هااي دريايي - خوردگي شديد - وجود آب شور - گرماي محيط - سيكل هايتر و خشك - آثار جانروان دريايي - ضربات و سوانح ناشي ازبرخورد شناورها مي توانند باعث آسيب هاي جدي به سازه گردند. اي اينرو بازديد، بررسي و ارزيابي سازه هاي دريايي و تعمير و نگهداري اين سازه ها و همچنين تجهيزاتي كه بر روي آنها قرار دارد از اهميت ويژه اي برخوردار است.
در اين مقاله ضمن بر شمردن اهميت بازرسي و تفاوت آن با بازرسي از سازه هاي معمولي روشهاي بازرسي و ارزيابي از سازه هاي دريايي و چگونگي ترميم و مرمت سازه هاي آسيب ديده مورد مداقه قرار خواهد گرفت.

با هدايت و كنترل آبهاي سطحي مي توان از ايجاد سيلاب جلوگيري كرد. جنگل ها را احيا و از خاك ها محافظت كرد. همچنين با به كارگيري بهينه اين نعمت الهي مي توان چرخ هاي توسعه مملكت را به چرخش درآورد و ايراني توسعه يافته ساخت.
سدهاي لاستيكي با ساختمان ساده، كم هزينه و انعطاف پذير اما با تكنولوژي جوان در كشورما، راهكارهاي مناسب جهت حصول اهداف فوق، مي تواند باشد. دراين نوشتار سعي شده سدهاي لاستيكي معرفي، دامنه كاربرد و نحوه اجراي آن بحث و جايگاه آن در ايران و جهان بررسي شود. اميد مي رود دولت با سياست توسعه طلبانه و دانشگاه ها و مراكز علمي با تحقيق و پژوهش در اين راستا، موجبات عمران و آباداني كشور را فراهم سازند.

طرح كارون سه در 28 كيلومتري شرق شهرستان ايذه در استان خوزستان بر روي رودخانه كارون احداث شده است. هدف از احداث طرح مزبور تامين بخشي از كمبود برق مورد نياز شبكه در زمان حداكثر بار، جلوگيري از سيلابي شدن دشت خوزستان و تامين آب مطمئن و تنظيم شده براي اراضي پايين دست طرح مي باشد. طرح كارون سه شامل يك سد بتني دو قوسي به ارتفاع 205 متر از كف پي، سه نوع سر زير جهت تخليه سيلاب حدود 13000 متر معكب در ثانيه، هر چند استفرات، سد پايين دست و مجموعه نيروگاه زيرزميني شامل سازه هاي آبگير، تونلهاي آبگير، تونلهاي آب برفوقاني و تحتاني گالريها، سفارها و تونلهاي مي باشد. ظرفيت نسب شده نيروگاه در حال حاضر 2000 مگا وات شامل 8 واحد 250 مگاواتي است كه تا 3000 مگا وات قابل توسعه مي باشد. آبگير طرح از تاريخ 18/8/83 آغاز شده و پيش بيني مي شود كه تا پايان سال جاري 2 واحد آن راه اندازي و به شبكه سراسري مي پيوندد و ساير واحدها به تدريج تا پايان سال 84 راه اندازي خواهند شد.
گزارشي كه در اين شماره به آن مي پردازيم مربوط به سخنراني مهندس كامجو، مدير دستگاه نظارت طرح كارون سه در انجمن بتن ايران مي باشد.

تونل سوم كوهرنگ به منظور تامين و انتقال آب به ميزان حدود 255 ميليون متر مكعب در سال، جهت تامين قسمتي از كمبود آب منطقه مركزي ايران براي مصارف شرب صنعت، كشاورزي و افزايش حجم آب تنظيم شده سد زاينده رود اصفهان با استفاده از سد مخزني كوهرنگ 3، طراحي شده است. قطر تمام شده تونل 10/4 متر و رژيم هيدروليكي آن تحت فشار مي باشد. اين تونل در مسير خود از سازندهاي مختلف زمين شناسي و گسل هاي متعدد عبور مي نمايد كه هر كدام تجهيزات و ادوات حفاري خاص خود را نياز دارد. اين تونل داراي چهار دسترسي مي باشد كه باعث گشايش جبهات حفاري مختلف شده است. از دو دستگاه TBM در حفاري اين تونل استفاده شده است. در اين مقاله، ضمن معرفي پروژه و ارائه مشكلات اجرايي تونل سوم كوهرنگ، روش هاي حفاري در هر جبهه مورد بحث و بررسي قرار مي گيرد.

در حالت كلي در توده هاي سنگي موجود در اعماق زمين، تنش هايي موسوم به تنش هاي برجا يا ذاتي اثر مي كند. عامل اصلي تنش هايي برجا، وزن طبقات و فعاليت هاي تكتونيكي منطقه است پس از احداث تونل (يا هر گونه حفره زيرزميني)، وضعيت تنش هاي موجود به هم مي خورد و وضعيت تنش در اطراف حفره آرايش جديدي پيدا مي كند كه با وضعيت اوليه آن متفاوت است، تنش هاي حاصل در اثر حفر تونل را تنش هاي القايي مي گويند.
خارج قسمت تنش جديد در هر نقطه برتنشي كه قبل از احداث تونل در آن نقطه وجود داشت، به نام تمركز تنش خوانده مي شود. آگاهي از وضعيت تنشهاي برجا القايي، از جمله ضرورت هاي اصلي طراحي تونل و ساير سازه هاي زيرزميني است زيرا در بسياري موارد، ممكن است اندازه تنشهاي القايي، از حد مقاومت سنگ تجاوز كند و اگر فكري براي آن نشود، امكان دارد كه خرابي سازه را در پي داشته باشد. بايد توجه داشت كه علاوه بر شكل و ابعاد تونل، شيوه و سرعت حفر تونل و همچنين مرحله بندي حفر اجزاي مختلف قطع (در مواردي كه مقطع تونل در چند مرحله حفر مي شود) نيز در آرايش تنش هاي القايي موثر اند و سيستم حفاري بايد به گونه اي طراحي شود كه كمترين ناپايداري را در پي داشته باشد. در اين تحقيق براساس اينكه محور تونل قمرود آهك هاي كوه هنده را قطع كرده و با توجه به اينكه محور تونل در اعمال متفاوتي از سطح زمين قرار مي گيرد نمودار تغييرات K را محاسبه نموده تا براساس آن بتوان احتمالي گسيختگي و شكست را در اعماق مختلف پيش بني كرد.